Tıbbi Atık Personeli Kıyafeti: Yönetmelik Ne Diyor?

Tıbbi atık toplayan personelin kıyafeti, işletmenin tercihine bırakılmış bir konu değildir. Turuncu renk, çizme ve koruyucu ekipman yönetmelikle zorunlu tutulmuştur; denetimde ilk bakılan başlıklardan biridir. Buna rağmen bu ürünleri çevrimiçi bulmak şaşırtıcı derecede zordur. Bu rehberde mevzuatın tam olarak ne istediğini, hangi ürünün hangi göreve uygun olduğunu ve alım yaparken nelere dikkat edilmesi gerektiğini anlatıyoruz.

Hangi yönetmelik geçerli?

Konuyu düzenleyen belge Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği'dir. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından çıkarılmış, 25 Ocak 2017 tarihli ve 29959 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanmıştır.

Sık karşılaşılan bir karışıklığı baştan netleştirelim: bu yönetmelik Sağlık Bakanlığı'na değil, çevre mevzuatına aittir. Hastane içindeki diğer forma ve önlük düzenlemeleriyle karıştırılmamalıdır; tıbbi atık personelinin kıyafeti ayrı bir rejime tabidir.

Yönetmelik tam olarak ne istiyor?

Yönetmeliğin 27'nci maddesi temizlik ve atık toplama personeli için şu ifadeyi kullanır: personel çalışma sırasında eldiven, koruyucu gözlük ve maske kullanır; çizme ve turuncu renkli özel koruyucu kıyafet giyer.

Sağlık kuruluşu içinde atık taşıyan personel için de 11'inci maddenin beşinci fıkrası turuncu renkli özel kıyafet ve koruyucu ekipman kullanımını zorunlu tutar.

Yani zorunluluk yalnızca kıyafetin rengiyle sınırlı değildir; kıyafet, ayakkabı ve koruyucu ekipman birlikte bir set olarak düşünülür. Eksik bir parça, setin tamamını uygunsuz hale getirir.

Zorunlu ekipman listesi

• Turuncu renkli özel koruyucu kıyafet — takım veya tulum
• Çizme — ayrı bir parça olarak, kıyafete dahil değildir
• Eldiven
• Koruyucu gözlük
• Maske

Neden turuncu?

Renk seçimi estetik bir karar değil, bir ayrışma kararıdır. Turuncu kıyafet, atık toplama personelini hastane içindeki diğer tüm ekiplerden anında ayırır. Bu ayrım iki işe yarar: personelin steril veya temiz alanlara yanlışlıkla girmesi fark edilir hale gelir, ve atığın izlediği yol görsel olarak takip edilebilir.

Aynı mantık taşıma araçlarında da geçerlidir. Yönetmelik, tıbbi atık taşıma araçlarının turuncu renkte olmasını, üzerlerinde Uluslararası Biyotehlike amblemi ve "Dikkat! Tıbbi Atık" ibaresi bulunmasını şart koşar. Kıyafet ile araç aynı görsel dili konuşur.

Takım mı, tulum mu?

Her ikisi de yönetmeliğin aradığı turuncu koruyucu kıyafet tanımını karşılar. Seçim, görevin niteliğine göre yapılır.

Pratikte çoğu tesis ikisini birlikte kullanır: kat toplama personeline takım, geçici atık deposunda ve araç yüklemesinde çalışan personele tulum verilir.

Tıbbi Atık Ceket Pantolon Baskılı Takım

Tıbbi atık takımımız %100 pamuk gabardin kumaştan üretilir (245 gr, mevsimlik). Sırtında ve göğsünde uluslararası Biyotehlike amblemi baskılı olarak bulunur. Turuncu rengi yüksek görünürlük sağlar. Pamuk kumaş tercih edilmesinin sebebi, sık ve yüksek ısıda yıkanacak olmasıdır.

Tıbbi Atık Tulumu

Tıbbi atık tulumumuz %100 pamuk 275 gr/m² kumaştan üretilir. Gizli fermuarlı ön kapama ve ribanalı kol uçları iki önemli işlevi görür: gizli fermuar, açıkta metal parça kalmasını engelleyerek temizliği kolaylaştırır; ribanalı kol ucu ise eldivenle birleşim noktasında boşluk bırakmaz. Ürüne çizme dahil değildir.

Çizme neden ayrı alınır?

Yönetmelik çizmeyi kıyafetten ayrı bir zorunluluk olarak sayar ve bunun pratik bir sebebi vardır: atık deposu ve yükleme alanı yıkanan, ıslak kalan yerlerdir. Normal iş ayakkabısı bu ortamda hem yetersiz kalır hem hızla bozulur.

Sarı çizme modelimizin astarı örme kumaştan imal edilmiştir; taban yapısı aşınmaya ve kaymaya dirençlidir ve PVC dışında polimer içermez. Islak zeminde kayma, bu görevdeki en sık iş kazası sebebidir; taban seçimi bu yüzden kritiktir.

Çizme, kıyafetin paça kısmının üzerine gelecek şekilde giyilmelidir. Paçanın çizme içine sokulması, sıvının doğrudan çizmeye akmasına yol açar.

Kıyafetin bakımı: yönetmeliğin atlanan maddesi

Mevzuatın en sık gözden kaçan kısmı burasıdır. Koruyucu kıyafet ve ekipman ayrı bir yerde muhafaza edilir ve temizliği tesis tarafından sağlanır. Yani personel bu kıyafeti eve götürüp kendi çamaşır makinesinde yıkayamaz.

Bunun iki sonucu vardır. Birincisi, tesiste ayrı bir dolap veya saklama alanı planlanmalıdır. İkincisi ve alım açısından daha önemlisi: kıyafet endüstriyel yıkamaya girecektir. Bu da renk haslığı yüksek kumaş seçmeyi zorunlu kılar. Haslığı düşük bir turuncu birkaç ay içinde solar ve rengin sağladığı ayrışma işlevi kaybolur — kıyafet teknik olarak sağlamdır ama artık amacına hizmet etmez.

Kaç takım almalı?

Günlük yıkama yapılan tesislerde personel başına en az iki takım gerekir: biri kullanımdayken diğeri yıkamadadır. Atık hacmi yüksek ve vardiya sayısı fazla olan hastanelerde üç takıma çıkılır.

Beden dağılımını personelden ölçü alarak çıkarmak en sağlıklısıdır. Her bedenden bir miktar yedek bulundurmak, bu görevde personel devri yüksek olduğu için özellikle önemlidir. Çizmede beden hatası kıyafetten daha maliyetlidir, çünkü ürün kullanılamaz hale gelir.

Denetimde en sık sorulanlar

• Personelin kıyafeti turuncu mu ve üzerinde biyotehlike amblemi var mı?
• Çizme, eldiven, gözlük ve maske temin edilmiş mi, personel bunları kullanıyor mu?
• Koruyucu kıyafetler ayrı bir yerde mi muhafaza ediliyor?
• Kıyafetlerin temizliği tesis tarafından mı sağlanıyor?
• Yedek kıyafet mevcut mu, kirlenen kıyafet aynı gün değiştirilebiliyor mu?

Tesisiniz için toplu tedarik

Moda Canel olarak 1993'ten beri üretici olarak hizmet veriyoruz. Tıbbi atık takımı, tulumu ve çizmeyi tek elden temin edebilir, personel sayınıza göre beden dağılımı çıkarabilirsiniz. Toplu alımlarda kademeli fiyat uygulanır ve üretim öncesi numune imkânı sunulur.

Hastane genelindeki diğer ihtiyaçlar için medikal giyim ve toptan medikal giyim sayfalarımıza, iş güvenliği tarafındaki ürünler için iş tulumları, botlar ve aksesuarlar kategorilerimize göz atabilirsiniz.

Toplu alım mı yapıyorsunuz? Beden dağılımı ve kademeli fiyat için kurumsal satış sayfamızdan ücretsiz teklif alabilirsiniz.

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır. Bağlayıcı olan Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği'nin güncel resmî metnidir; alım ve uygulama öncesinde yürürlükteki nüshanın kontrol edilmesi önerilir.